سود تقسیمی سهم (DPS) چیست؟
سود تقسیمی سهم (Dividend Per Share) به بخشی از سود خالص شرکت گفته میشود که پس از پایان سال مالی، با تصویب مجمع عمومی عادی سالیانه، به ازای هر سهم میان سهامداران توزیع میشود. شرکتها معمولا تمام سود خود را تقسیم نمیکنند و بخشی از آن را بهصورت سود انباشته برای توسعه، سرمایهگذاری یا پوشش ریسکهای آتی نگه میدارند. DPS یکی از مهمترین شاخصها برای سرمایهگذارانی است که بهدنبال درآمد نقدی منظم از بازار سرمایه هستند و نقش مهمی در جذابیت یک سهم ایفا میکند. در ادامه این مقاله به بررسی دقیقتر سود تقسیمی سهم و جزئیات آن مانند فرمول محاسباتی و نحوه دریافت این سود پرداخته شده است.
فرمول محاسبه سود تقسیمی هر سهم
شرکتها باید حداکثر تا ۴ ماه پس از سال مالی مجمع عمومی عادی سالیانه را برگزار کنند و نهایت تا ۸ ماه پس از برگزاری مجمع، نسبت به پرداخت سود نقدی اقدام کنند. محاسبه سود نقدی هر سهم از طریق فرمول زیر انجام میشود.
تعداد سهام عادی پایان دوره / (مجموع سود سهامداران ممتاز – مجموع سود هر سهم در یک بازه زمانی) =DPS
همچنین باتوجه به اینکه سود نقدی درصدی از سود خالص به ازای هر سهم است، میتوان با دانستن سود هر سهم یا همان EPS، سود نقدی را با کمک فرمول زیر محاسبه کرد:
DPS = EPS × DPR
در این فوق DPR نشاندهنده درصد تقسیم سودی است که در مجمع به تصویب میرسد.
سیاست تقسیم سود نقدی
هر شرکت با توجه به تصمیمگیری مدیران و سهامداران برای انجام ماموریتهای خود، سیاستهای متفاوتی را برای تقسیم سود در نظر میگیرد که به شرح موارد زیر هستند:
- سود تقسیمی ثابت: در این روش مبلغ ثابتی هر ساله به حساب سهامداران تحت عنوان سود تقسیمی سهم پرداخت میشود. در صورتی که میزان سود شرکت از مبلغ مشخصشده بیشتر باشد، مازاد سود، به عنوان سود اندوخته ذخیره میشود تا در صورت کمتر بودن سود در سالهای آینده استفاده شود.
- روش درصد ثابت از سود:در این روش درصد ثابتی از سود به سهامداران پرداخت میشود. بنابراین باتوجه به میزان سود خالص ساختهشده این عدد متغییر خواهد بود.
- سود تقسیمی ثابت به علاوه درصدی از سود مازاد: این روش تلفیق دو روش پرداخت سود ذکرشده در بالا است.
DPS به چه کسانی تعلق میگیرد؟
تمامی سهامدارانی که در زمان برگزاری مجمع سالیانه سهامدار شرکت باشند، سود تقسیمی دریافت خواهند کرد. حتی سهامدارانی که چند روز یا حتی چند ساعت قبل از بسته شدن سهم نسبت به خرید آن اقدام کرده باشند و همچنین سهامدارانی که بلافاصله بعد از بازگشایی سهم، آن را بفروشند نیز مشمول دریافت سود نقدی هستند.
شرکتهای بورسی موظفاند ۱۰ روز پیش از برگزاری مجمع با انتشار اطلاعیهای به نام «آگهی دعوت به مجمع عمومی عادی سالیانه» سهامداران را برای حضور در این مجمع و تصمیمگیری در خصوص میزان سود نقدی مطلع کنند.
نحوه مشاهده سود تقسیمی سهم
سهامداران برای مشاهده سود نقدی میتوانند از چند روش اقدام کنند:
- با مراجعه به درگاه یکپارچه ذینفعان بازار سرمایه و پس از ورود به این سایت، میتوان از بخش گزارش سودهای تعلق یافته از سال ۹۶ به بعد، مقدار سود نقدی دریافتی را مشاهده کرد.
- همچنین سهامداران میتوانند در بخش تصمیمات مجمع عمومی عادی سالیانه سایت codal.ir، با جستجو کردن نماد مورد نظر، میزان سود خالص و سود تقسیمی هر سهم را مشاهده کنند.
- با جستجو شرکت مورد نظر در سایت TSE و ورود به بخش DPS، میزان سود نقدی تقسیمی شرکت قابل مشاهده است.
- تماس با امور سهام شرکت
نحوه دریافت سود نقدی سهام
پس از مشاهده DPS نوبت به دریافت آن میرسد. برای آگاهی از زمان پرداخت باید پس از سرچ نماد مورد نظر در سایت کدال، در بخش نوع اطلاعیه، زمانبندی پرداخت سود را انتخاب و از نحوه و زمان پرداخت آن مطلع شد. در حالت کلی سه روش برای دریافت سود تقسیمی هر سهم وجود دارد که در ادامه به بررسی هر یک پرداخته شده است.
واریز سود تقسیمی سهم به حساب سهامدار
گاهی واریز سود از طریق شرکت به شماره حساب سهامدار انجام میشود. در این صورت سهامداران میبایست شماره حساب خود را در سایت شرکت بارگذاری کنند یا از طریق فکس یا ایمیل نسبت به اعلام آن اقدام کنند.
مراجعه حضوری به بانک
پس از اعلام تاریخ پرداخت و نام بانک توسط شرکت، سهامداران با در دست داشتن مدارک شناسایی ازجمله کارت ملی و کد بورسی به بانک اعلامشده مراجعه کرده و سود نقدی خود را دریافت میکند. در صورتی که سهامداران پس از گذشت ۱۰ سال از تاریخ واریز سود، نسبت به دریافت آن اقدام نکنند، سود نقدی تعلقگرفته به حساب خزانه دولت منتقل خواهد شد.
پرداخت سود از طریق سامانه سجام
باتوجه به اینکه ممکن است برخی از سهامداران در بانکهای اعلامشده حساب بانکی نداشته باشند، سامانه سجام فرصتی را فراهم کرده است تا سهامداران با ثبتنام در این سامانه و معرفی شماره حساب و شماره شبا خود در آن، به راحتی امکان دریافت سود خود را داشته باشند.
برای مشاهده جزئیات بیشتر میتوانید مقاله نحوه دریافت سود نقدی را مطالعه کنید.
تاثیر DPS بر قیمت سهام
پس از برگزاری مجمع و تصویب سود تقسیمی سهم، سهام شرکت بدون محدوده دامنه نوسان مجدد بازگشایی میشود. در این صورت مبلغ سود نقدی سهام کسر شده و سهام با قیمت پایینتر باز میشود. اما باید توجه داشت که قیمت سهام با توجه به عرضه و تقاضا مشخص میشود و بر اساس نوسانات بازار این قیمت دستخوش تغییرات است و ممکن است بالا یا پایین شود.
جمعبندی
سود تقسیمی سهم معیاری کلیدی برای سنجش بازده نقدی سرمایهگذاری در بازار سهام است و بیش از آنکه صرفا یک عدد حسابداری باشد، بازتابی از سیاستهای مالی، مرحله رشد شرکت و رویکرد مدیریت نسبت به سهامداران محسوب میشود. شرکتهای بالغ و با جریان نقدی پایدار معمولا DPS بالاتری پرداخت میکنند، در حالیکه شرکتهای رشدی ترجیح میدهند بخش بیشتری از سود را صرف توسعه و سرمایهگذاری مجدد کنند. از اینرو، بررسی سود تقسیمی هر سهم تنها زمانی معنادار است که در کنار EPS، سیاست تقسیم سود، چشمانداز رشد شرکت و شرایط کلی بازار تحلیل شود. سرمایهگذار حرفهای DPS را نه بهعنوان هدف نهایی، بلکه بهعنوان یکی از ابزارهای تصمیمگیری در ساخت یک سبد متوازن در نظر میگیرد.
سوالات متداول
سود تقسیمی هر سهم مبلغی است که شرکت از سود خالص خود، پس از تصویب مجمع عمومی عادی سالیانه، به ازای هر سهم بین سهامداران توزیع میکند.
EPS سود کل شرکت به ازای هر سهم را نشان میدهد، در حالیکه DPS فقط بخشی از آن است که واقعا میان سهامداران تقسیم میشود.
تمام افرادی که در روز برگزاری مجمع عمومی سالیانه سهامدار شرکت باشند، مشمول دریافت سود تقسیمی هستند.
بله؛ پس از مجمع، قیمت سهم بهصورت تئوریک به اندازه DPS کاهش مییابد، اما قیمت نهایی به عرضه و تقاضای بازار بستگی دارد.
