بانکداری دیجیتال چیست و چه ویژگیهایی دارد؟

با پیشرفت تکنولوژی و ابزارهای الکترونیک، تمایل افراد و همچنین نیاز بانکها به حضور فیزیکی متقاضیان برای تراکنشهای مالی کاهش یافته و بانکها برای سهولت در انجام فعالیتهای مالی، شروع به ارائه خدمات اینترنتی کردهاند. بانکداری دیجیتال یک نوع بانکداری پیشرفته است که با استفاده از ابزارهای دیجیتال، امکان انجام تراکنشهای مالی و خدمات بانکی را به صورت غیرحضوری فراهم کرده است. با این روش، کیفیت و سرعت عملیاتهای بانکی برای مشتریان کارآمدتر و آسانتر شده است. در این مقاله به معرفی کامل بانکداری دیجیتال، ابزارها و ویژگیهای آن پرداخته شده است.
آشنایی با بانکداری دیجیتال
بانکداری دیجیتال روشی از بانکداری است که در آن فعالیتها و امور بانکی با استفاده از اینترنت و کانالهای الکترونیکی انجام میشود. در این روش، اغلب بانکها شعبه فیزیکی دارند و کلیه امور یا بخش زیادی از آن را به صورت آنلاین از طریق وبسایت، برنامههای موبایل، پلتفرمهای آنلاین و سایر ابزاراهای دیجیتال در دسترس قرار میدهند. افراد با استفاده از امکانات بانکداری دیجیتال میتوانند تمام امور بانکی خود مانند افتتاح حساب، انتقال وجه، برداشت پول، درخواست وام و سایر درخواستهای خود را بهصورت غیرحضوری و آنلاین انجام دهند. به همین دلیل در بانکداری دیجیتال هزینههای مالی و زمانی نسبت به بانکداری سنتی کاهش یافته و باعث افزایش دسترسی افراد به خدمات مالی در هر زمان و مکان شده است.
بانکداری دیجیتال در ایران، شامل بانکهای سنتی است که بخشی از خدمات خود را به صورت آنلاین نیز ارائه میدهند. مانند خدمات الکترونیکی بانک ملی در اپلیکیشن بام، موبایلت بانک سامان، همراه بانک تجارت بانک تجارت و سایر بانکهایی که از طریق وبسایت و اپلیکیشن خدمات بانکی ارائه میدهند.
تاریخچه بانکداری دیجیتال
اولین تلاش بانکها برای ارائه خدمات دیجیتال در اوایل دهه 1990 صورت گرفت که شامل خدماتی مانند استعلام موجودی و انتقال وجه از طریق اینترنت بود. در دهه 2000، همزمان با رشد استفاده از اینترنت و تلفنهای همراه هوشمند، بانکها خدمات بیشتری مانند پرداخت صورتحسابها، درخواست وام و سایر فعالیتهای بانکی را به صورت دیجیتال در دسترس قرار دادند.
بانکداری دیجیتال کم کم به یک شیوه بانکداری رایج در سیستم بانکداری تبدیل شد و در حال حاضر، بانکها از فناوریهای پیشرفتهتری مانند هوش مصنوعی، تحلیل دادهها و بلاکچین برای ارائه خدمات نوین و شخصیسازی شده به مشتریان استفاده میکنند. این پیشرفتها در سیستم بانکی به مشتریان این امکان را میدهد که در هر زمان و مکانی به خدمات بانکی دسترسی داشته باشند.
- در مقاله بانکداری، میتوان با انواع روشهای بانکداری و خدمات هر یک بیشتر آشنا شد.
ابزارهای بانکداری دیجیتال
بانکهایی که از شیوه بانکداری دیجیتال استفاده میکنند از طریق ابزارهای متنوعی مانند اینترنتبانک، اپلیکیشنهای موبایل بانکی، کارتهای دیجیتال، خودپردازها و تکنولوژیهای جدید مانند هوش مصنوعی و بلاکچین خدمات بانکی ارائه میدهند. به طور کلی این ابزارها سبب شده که نیازی به حضور فیزیکی افراد در شعب بانک نباشد. در ادامه هر کدام از این ابزارها توضیح داده میشود.
اینترنتبانک: این ابزار به صورت وبسایت در مرورگرهای مختلف در دسترس است. افراد با استفاده از دستگاه هوشمند و اتصال به اینترنت، وارد حساب کاربری خود در وبسایت بانک میشوند و پس از آن میتوانند فعالیت مد نظر خود را انجام دهند.
اپلیکیشنهای موبایل: اپلیکیشنهای موبایل توسط بانکها یا زیر نظر آنها ارائه میشوند و مشتریان با استفاده از این نرمافزارها میتوانند به حساب بانکی خود دسترسی داشته باشند و تراکنشهای مختلفی مانند پرداختهای آنلاین، انتقال وجه و ثبت درخواست وام را انجام دهند.
کارتهای دیجیتال: کارتهای بانکی دیجیتال،کارتهای مجازی هستند که برای خرید آنلاین و تراکنشهای مالی دیجیتال طراحی شدهاند و جایگزین مناسبی برای کارتهای اعتباری هستند.
خودپردازها (ATM): دستگاههای خودپرداز به صورت الکترونیک کار میکنند و به افراد این امکان را میدهد بدون مراجعه به بانک، بسیاری از تراکنشهای خود را انجام دهند.
تکنولوژیهای جدید: فناوریهای جدید مانند هوش مصنوعی و بلاکچین به تازگی در سیستمهای بانکداری رواج یافته و به افزایش امنیت و شخصیسازی خدمات در بانکها کمک میکند.
تفاوت بانکداری دیجیتال و سنتی
مهمترین تفاوت بانکداری دیجیتال و سنتی در جذب مشتری، نوع پشتیبانی و دسترسی به خدمات است. در بانکداری دیجیتال با وجود دسترسی به اینترنت و انجام تراکنشهالی مالی به وسیله تلفنهای هوشمند، فرآیندهای بانکی برای افراد آسانتر و سریعتر صورت میگیرد. در مقابل در بانکداری سنتی، حضور فیزیکی فرد برای انجام امور بانکی الزامی است و این کار زمان بیشتری نیاز دارد و هزینه بیشتری نیز برای افراد دارد. بانکداری دیجیتال دسترسی 24 ساعته دارد و جز در موارد خاص، اغلب تراکنشها در همه ساعات شبانهروز با این روش انجام میشود. در حالی که بانکداری سنتی خدمات خود را تنها در ساعات و مکانهای محدود ارائه میدهد.
مزایا و معایب بانکداری دیجیتال
همانطور که اشاره شد بانکداری دیجیتال مزایای بسیاری دارد که در ادامه به هر یک اشاره شده است:
- دسترسیپذیری در ساعات مختلف شبانهروز
- صرفهجویی در زمان و هزینه نسبت به مراجعه حضوری به بانک
- امنیت بالا و شخصیسازی حساب کاربری در وبسایتها و اپلیکیشنها
- تسهیل و کاهش زمان انجام اموربانکی از طریق اینترنت و سیستمهای هوشمند شخصی
اما میتوان گفت که این روش نیز مانند روشهای دیگر بانکداری، معایبی نیز دارد که در ادامه به آنها اشاره میشود:
- نیاز به دسترسی به اینترنت و سیستم هوشمند
- امکان بروز مشکلات امنیتی در صورت هک، کلاهبرداریهای آنلاین و دسترسی به سیستم افراد
جمعبندی
بانکداری دیجیتال یک روش بانکداری پیشرفته است که نیازی به حضور فیزیکی افراد در بانک ندارد و با ارائه خدمات بانکی به صورت آنلاین، فرآیند انجام تراکنشهای مالی و امور بانکی را برای افراد آسان کرده است. اغلب بانکهای داخلی که از این روش استفاده میکنند، از طریق اپلیکیشن یا وبسایت خدمات خود را ارائه میدهند. به این ترتیب بانکداری دیجیتال سبب بهبود کیفیت و افزایش سرعت فعالیتهای مالی برای مشتریان و بانکها شده است.
سوالات متداول
بانکداری دیجیتال روشی از بانکداری است که در آن فعالیتها و امور بانکی با استفاده از اینترنت و کانالها الکترونیکی انجام میشود.
هر دو روش با استفاده از ابزارهای الکترونیکی انجام میشوند اما سرویسدهی بانکها در بانکداری دیجیتال گستردهتر از الکترونیک است و از ابزارهای پیشرفتهتر و رویکردهای نوینتری استفاده میکند.